DEHB Nedir? DEHBli bir öğrenci nasıl verimli ders çalışabilir?
Birçok ebeveyn ve öğrenci için "Ders çalış" komutu, sonu gelmez bir çatışmanın başlangıcıdır. Ancak unutulmamalıdır ki; başarılı olmak istemeyen çocuk yoktur, sadece önündeki engeli görememiş veya henüz doğru yöntemi bulamamış bir ebeveyn/öğrenci vardır.DEHB Nedir? (Doğuştan Gelen Bir Yapı)Dikkat Eksikliği Hiperaktivite Bozukluğu (DEHB), bir ebeveynlik kusuru veya çocuğun şımarıklığı değil, tamamen beyinle ilgili biyolojik bir durumdur. Genellikle şu üç ana başlıkta kendini gösterir:Dikkat Eksikliği: Odaklanamama, eşyaları sık kaybetme, yardımsız ders yapamama ve sürekli "hadi" denilmesine ihtiyaç duyma.Hiperaktivite: Bitmek bilmeyen bir enerji, koltuk tepelerinde gezme, yerinde duramama ve uykuyu sevmeme hali.Dürtüsellik: Haz odaklı olma, sıra bekleyememe, sonuçlarını düşünmeden hareket etme ve çabuk öfkelenme.Toplumda her 10 çocuktan birinde görülen bu durumda, en etkili yol bir psikiyatriste danışmak ve gerekirse ilaç tedavisi ile birlikte destekleyici terapiler almaktır. DEHB’li Bireyler İçin 8 Adımda Verimli Çalışma Stratejileri DEHB'li bir beyin için sayfalarca metin okumak "pasif" bir eylemdir ve sıkıcıdır. Daha az zaman harcayarak daha çok verim almak için stratejik çalışmak gerekir: 1. Kendi Sınavınızı Hazırlayın Ders kitabını satır satır okumayı bırakın. Bunun yerine bir öğretmen gibi düşünün: "Bu konudan ne sorulabilir?" Eski sınavlara ve notlarınıza bakarak kendi deneme sınavınızı oluşturun. Bu, beyni "avcı" moduna sokarak dikkati canlı tutar. 2. "Blitz" (Yıldırım) Tekrarı Yapın Yatmadan hemen önce 10-15 dakikanızı en önemli bilgileri gözden geçirmeye ayırın. Siz uyurken beyniniz bu bilgileri işlemeye ve kalıcı hafızaya atmaya devam edecektir. 3. Hareket Etmekten Korkmayın Hareketi artırmak DEHB'li çocuklar için gereklidir. Ders çalışmaya başlamadan önce yürüyüş, spor vb yapabiliyorsanız yapın. Hareket, odaklanmayı sağlayan dopamin seviyesini doğal yolla artırır. 4. Ortam Değişikliği ve "Kahve Dükkanı" Etkisi Evdeki bilgisayar, evcil hayvan veya yatak dikkatinizi dağıtabilir. Bazı DEHB'li bireyler kütüphane gibi tam sessiz ortamlarda, bazıları ise kafe gibi hafif uğultulu ortamlarda (beyaz gürültü etkisi) çok daha iyi odaklanır. 5. Pomodoro ve Kısa Molalar Saatlerce masada çakılı kalmayın. Her 25 dakikada bir mola vermek için zamanlayıcı kurun. Mola vermek beynin bilgiyi sindirmesine yardımcı olur. 6. Duyularınızı Kullanın: Koku Hafızası Ders çalışırken yanınıza nane gibi keskin bir esansiyel yağ koyun. Aynı kokuyu uyurken de yastığınıza damlatın. Beyniniz koku ile bilgiyi eşleştirecek ve hatırlama hızınız artacaktır. 7. Teknoloji Arkadaşınız Olsun Not tutarken kaçırdığınız yerleri tamamlamak için ses kayıt uygulamalarından veya akıllı kalemlerden destek alın. İşitsel öğrenenler için dersi tekrar dinlemek, okumaktan çok daha etkilidir. 8. Beyin Yakıtını Doğru Seçin Beyin şekerle beslenir (glikoz). Elma suyu,portakal suyu muz gibi şeyler odaklanmaya yardımcı olabilir. Ancak asla bir dikişte içmeyin! Şeker çöküşü yaşamamak için ders boyunca yavaş yavaş tüketin.
Yusuf Emre Öztoprak
3/10/20261 min read